Organizacje pozarządowe piszą do Premier ws. ochrony przyrody i środowiska

puszcza Białowieska

Społecznicy, naukowcy, samorządowcy, eksperci przekazali pani Premier Beacie Szydło list ws. powstrzymania zmian w systemie ochrony przyrody i środowiska w Polsce. Jednym z sygnatariuszy jest INSPRO.

Szanowna Pani Premier,

w imieniu organizacji pozarządowych, przedstawicieli samorządów, instytucji naukowych i ekspertów ochrony środowiska podpisanych pod niniejszym listem, jako reprezentanci społeczeństwa obywatelskiego, zwracamy się z apelem o niedokonywanie zmian w przepisach ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, ustawy o ochronie przyrody oraz ustawy Prawo ochrony środowiska w wersji zaproponowanej przez Ministerstwo Środowiska w listopadzie 2016 roku.

Polska jest krajem, który odniósł niezwykły sukces ekologiczny, co wielokrotnie podkreślał obecny Minister Środowiska Jan Szyszko. W ciągu ostatnich 27 lat rozwiązano wiele istotnych problemów ochrony środowiska, znacząco zmniejszono emisję wielu zanieczyszczeń i wzmocniono ochronę przyrody ojczystej. Stało się to możliwe dzięki stworzeniu nowoczesnego, apolitycznego systemu zarządzania zasobami przyrodniczymi i zaangażowaniu obywateli naszego kraju działających w ramach organizacji pozarządowych i samorządów. Proponowane zmiany spowodują, że ten wielki dorobek ulegnie degradacji.

Największym zagrożeniem związanym z proponowanymi zmianami będzie zablokowanie w Polsce korzystania z funduszy europejskich przeznaczonych na wszystkie inwestycje wymagające procedury ocen oddziaływania na środowisko. Dotyczy ona bardzo wielu rodzajów przedsięwzięć wymagających dofinansowania ze strony UE. Jest to spowodowane nieuzasadnionym i zbyt daleko idącym, niezgodnym z normami prawa europejskiego i Konwencji z Aarhus (Polska jest jej stroną), ograniczeniem możliwości udziału organizacji pozarządowych w postępowaniach w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Wprowadzenie zaproponowanych zmian doprowadzi także do tego, że polskie rodziny i lokalne społeczności staną się bezradne wobec planów wielkich korporacji. Dobro, jakim jest ojczysta przyroda, zostanie poważnie zagrożone, bez możliwości kontroli społecznej nad postępowaniem inwestorów.

Poprawa jakości środowiska w Polsce nie byłaby możliwa bez zaangażowania samorządów lokalnych i regionalnych. Dzięki ustaleniu priorytetów działań na tym poziomie i współpracy gmin z Wojewódzkimi Funduszami Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej było możliwe przeprowadzenie tysięcy projektów zmniejszających presję na środowisko przyrodnicze. Proponowane zmiany poprzez przeniesienie zarządzania Wojewódzkim Funduszami Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na szczebel centralny radykalnie zablokują skuteczne działania samorządów lokalnych i zmniejszą ich gotowość do prowadzenia działań w tym obszarze.

Zwracamy także uwagę, że wprowadzenie proponowanych zmian oznacza brak kontroli nad działaniem Lasów Państwowych. Podmiot ten zarządza dobrem ogólnospołecznym, jakim są polskie lasy, zajmujące niemal 30% powierzchni kraju. Proponowane zmiany ograniczą możliwość nie tylko prowadzenia publicznej i społecznej kontroli nad gospodarką leśną, ale również swobodnego korzystania z lasów milionom Polaków. Jest to bowiem projekt faktycznego „sprywatyzowania” dóbr publicznych przez jedno przedsiębiorstwo.

Pani Premier, wobec wielkich wyzwań, jakie w XXI wieku stoją przed ochroną środowiska, istniejący system zarządzania środowiskiem może i powinien być poprawiany oraz ulepszany. Wymaga to jednak szerokiej debaty publicznej, zaangażowania ekspertów i interesariuszy reprezentujących różne interesy, w tym samorządów lokalnych i organizacji społecznych. Tryb przedstawienia i zakres omawianych zmian w ustawach dotyczących systemu ochrony środowiska nie spełnia tych warunków i zamiast przyczynić się do poprawy skuteczności działań we wspomnianym zakresie doprowadzi do pogłębienia dezintegracji i degradacji tego systemu.

List do Premier Szydło nt. ochrony środowiska (pdf)

Przejdź do archiwum tekstów na temat:

Instytut Spraw Obywatelskich

Być może zainteresują Cię również:

Instytut Spraw Obywatelskich
OWES Instytutu

INSPRO popiera wspólne stanowisko w sprawie ustawy o zrzeszeniach

Instytut Spraw Obywatelskich dołączył do grona ponad pięciuset organizacji pozarządowych, które sprzeciwiają się przyjęciu senackiego projektu ustawy o zrzeszeniach w proponowanym przez projektodawcę kształcie. Projekt ustawy o zrzeszeniach od początku budził wiele kontrowersji. Głosy krytyki pojawiały się zwłaszcza w środowisku pozarządowym, które najdotkliwiej może odczuć skutki wejścia w życie nowej regulacji. Instytut Spraw Obywatelskich całkowicie zgadza się ze stanowiskiem, iż projekt ten zawiera szereg regulacji, które są nie do przyjęcia, gdyż oznaczają dla stowarzyszeń wzrost biurokratycznych obciążeń oraz unieważnienie dotychczasowego dorobku prawnego i wielu dobrych praktyk wyrosłych na gruncie orzecznictwa.